باتی آذربایجان آژانس خبرلرینین بیرینده "نوید آذربایجان" هفتهلییینین قاییتماغیندان خبر وئریلمیشدی. بو خبرین نه قدر سئویندیریجی اولماغینا بلکه دیله گتیره بیلمییم. کئچمیشدهکی گونلری خاطیرلادیر. بیر بؤللو درگیلر کئچمیشده بیزلری اؤزلرینه آلیشدیرارکن، قاپادیلیب یوخ اولموش کیمی اولوردولار. بو درگیلرین هر بیری اؤز ائتگیسینی قویوب گئدیردی. یول درگیسیندن توتموش، امید زنجان، جان آذربایجان، یارپاق، دیلماج، سینا(همدان)، وراوی و باشقالاری کی هربیری بیر منطقهنین سؤزون دانیشیردیلار دئیهسن. بونلارین ایچینده اوزون سوروب، داواملی هفتهلیک اولاراق یاییلان درگی، ائله بو نوید آذربایجان درگیسی ایدی. نوید آذربایجانی بیر ده دککهلرده گؤرمک هر کسی سئویندیرر. بوتون قاپادیلمیش درگیلریمیزین یئنیدن یاییملانماسیینین آرزیسلا، نویدی تئزلیکله گؤزلویوروک.
آیلارلا گونلرین بؤلونمهلری چئشیتلی میللتلرین آراسیندا فرقلی اولوب. بو بؤلونمکلرین فرقلی اولماقلارینا باخمایاراق، ایل دؤرد یئره بؤلونور: یاز، یای، گوز(پاییز)، قیش
بو فصیللر هاچان باشلاندیقلاری سؤز یئری اولا بیلر. دوغروسو میلادی آیلاری قوللانان خالقلارین آراسیندا بو فصیل بؤلمهلر بیزیمکیلر تکین اولور، یوخسا فرقلیدیرلر؟!
اولا بیلسین چوخلاری دئسین نه فرقی وار بئش گون بویان-اویان. بو سوروشمانین ندنی ایلین اعتدال گونلری ایله، چیللهلنمیش گونلرینین بو فصیللرین آراسینا دوشمهسی دیر. کئچمیشده بو دونوش گونلرینده اؤزل آغیرلامالار دا اولوردولار. بونلارین ایندییه تک یاشایانی، چیلله گئجهسی ایله بایرام گونو اولوبدیر. بونلاردان باشقا هالای شنلیکلری ده وار ایدی. بو سونا دک هالای دبلری کندلیلرین آراسیندا یاشاییردی. سونایین حادیثهلنمهیی ده، پاییزین اعتیدالیندا یارانیر. بیلمیرم بو فصیللرین باشلانماسی فرقلنسه، آدلارینی آپاردیغیم گونلر یاشاناجاق، یوخسا زامان سورهسینده یاددان چیخاجاق.
بو گون شهریورین دوققوزو، آذربایجانلا ایرانین موباریزه سیمگهسی اولانلاردان بیرینین اؤلومونون ایل دؤنومو دیر. آز یاشینا باخمایاراق گنج ایکن ائلین عمیسی اولان صمد، اؤلومو ایله آدینی اورهکلره یازدیردی. صمددن سونرا کیمسهیه بسلهنن ماهنی خالق ماهنیسی اولا بیلمهدی. صمده بسلهنن ماهنی نظره گلیر، تاریخی بللی اولمویان زامان یارانیب. بلکه ده صمد چوخدان یاشایاجاق ایمیش. صمدله بیرلیکده ایکی اوچ یولداشی دا وار ایدی. اونلار دا صمد قدر تانینماسالار خئیلک تانیندیلار. اوختای، بهروز بو آدلار قولاغا چوخ تانیش گلیر. اونلارین بیر گنج یولداشلاری دا وار ایدی، عیباد؛ او تانینماسا دا، دیری بیر تاریخ کیمی یاشاییر. هئچ کس بئله اونو تانیماسا دا، او یولداشلارینین نئجه تاریخه قوشولدوقلارینین جانلی شاهیدیدیر. چوخدان دیر عیبادی دا گؤرموروک!
اونلار آذربایجانین دردینی نئجه دوشونوردولر اولدوقجا بؤیوک بیر سورغو دیر. صمد آذربایجان اوچون دوشوندویونو یازیلاریندا دیله گتیریر. تورک اوشاقلارینا نئجه درس اؤیرتمهیینی ده دیله گتیریر. ساوادسیزلیقلا ساواشا گئدیر.
صمد دن سونرا اوختای آذربایجانی نئجه دوشونور، اونون میللی مسئلهسینه بیر یازی یازیر. اونلار او دورومدا ائله یازمالیدیرلار، یوخسا ائله دوشونوردولر؟! هر زامانکی کیمی هله ده آچیقلانماییب. اونلار گلدیلر، یاشادیلار، گئتدیلر.
صمد ایندی ده یاشاییر. آراز دا آرازلیغیندان سئوایی صمدی بوغماق ایله تانینیر. بیری سوچ ایشلمیش آرازین بوینونا آتمیش اولسا دا، سوچ آرازا یازیلمیش.
آراز-آراز خان آراز
آراز آخار لیلایله
دسته-دسته گول ایله
صمد گلیر گوله- گوله
دوشونده باخ قیزیل گوله
یایین یایی چکیلمیش گونلرینین، چیللهسی ده گلدی کئچدی. قویروق دا دوغدو. اوروجلوق گلدی. ایفطار سوفرالاری آچیلدی، اوباشدان اویانانلار دا اویاندیلار. رحیمین اذانی قولاقلاریمیزا دیدیکده اورهییمیزه اوتوردو. گئدنلر گلدی. هر کس ایفطارا چاغریلدی. تیراختورون اویونلاری باشلانیب، تیراختورو، تیراختورچولاری دا جزالاندیردیلار. بیر-بیر گونلر گلدی، کئچدی. هر نه گلیر، کئچیر. گونون کئچمهیینی گؤزلمک پاییمیزا دوشمور. آنجاق بیر کسلری اوزاقدا اولانلارین، یا دا یاخیندا اولیب، یانلاریندا اولانمایانلارین گؤزلمکله گونلری کئچمیر. گؤزوو ها توت قاپییا، گؤزلدیین گله، گلمیر. قولاغیوی سسده ساخلیییرسان تئلفون سسلنه، بیر دامجی سسله ا ایفطاری آچاسان. سسدن ده خبر اولمور. قولاغین سسده گؤزون یولدا قالیرسان.
قولاقلارلا گؤزون دینجلسین دئیه تئلویزیونو آچیرسان، سئل خبری ائشیدیرسن. سئل پاکیستانی آلتینا آلیب گئدیر. اوزونله دوشونورسن اونلاری نئجه قوناق ائلییه بیلرسن. دردین دئشیلیر. گول آغا چوخ گؤزل ایدی ووردو بیر ده چیچک چیخارتدی!
یادیوا دوشور یای، یایلیغینی سوردورور. آنجاق یای نه قدر یاییلسا دا، ییغیلماقدا دیر.
دیلدن دوشمک؛ دانیشماقدان، ایشلمکدن، یئریمکدن چوخ یورولماغا دئییلر. آغیر ایش گؤرمهیین، یا دا بیر زور آشامانین آشماغین دیلدن دوشمهسی ده اولار. دیلدن دوشدویون زامان واقت بوشونا کئچمیر. بیر ایش گؤرولور. سونوجو نه اولدوغو چوخ اؤنملی اولمور. هر کس الیندن گلنی گؤرور، اولوب-اولمادیغینی دا زورلاری چاتیب-چاتمامازلیقلاری بیلدیریر. بو آرادا بیر سیرا ایشلر ده گؤرونموش اولور.
آمما بیزلر ائله تنبل اؤیرنمیشیک، یاواش-یاواش دینجلمکدن دیلدن دوشوروک. گئجه-گوندوز واقتیمیزی بوش-بوشونا الدن وئریریک. دیندیرنده ده زیندگانلیقدان گیلئیلنیریک. دونوب باخاندا عومرون سووشدوغون گؤروب، هئچ بیر ایش گؤرمهدیـییمیزدن ده کدرلنیریک. هر گون گئری باخدیقدا اؤزوموزه سؤز وئریریک بو گوندن باشلییاجاییق. سؤزوموز سؤز وئردیییمیز یئرده قالیر. اؤزوموزله اوغراشساق دا، بو گوندن دوننیمیزی فرق ائلهمیر. بلکه ده بیر آز گئریلیییریک. اونو دا قویوروق یاشلانماغیمیزین حئسابینا. اؤز حئسابیمیز بوم-بوش قالیر.